Αυτοκτονία: Πώς μπορώ να αντιμετωπίσω έναν άνθρωπο με τέτοιες σκέψεις;

Αυτοκτονία Πώς μπορώ να αντιμετωπίσω έναν άνθρωπο με τέτοιες σκέψεις;
Photo by Edu Lauton on Unsplash
14 Shares

Σε δύσκολες καταστάσεις της ζωής μας, όλοι έχουμε ψελλίσει φράσεις όπως «μακάρι να μην υπήρχα», «θέλω να ξεφύγω από όλα αυτά», «δεν μπορώ να το αντέξω». Και ενώ οι σκέψεις αυτές εκφράζονται σε στιγμές συναισθηματικού τέλματος και έντονης απελπισίας, είναι προσωρινές. Στην περίπτωση όμως του ανθρώπου που είναι αυτοκτονικός, οι σκέψεις αυτές όχι μόνο δεν είναι προσωρινές, αλλά μπορεί αργά ή γρήγορα να υλοποιηθούν. Η αυτοκτονία είναι η πράξη με την οποία ένας άνθρωπος βάζει ο ίδιος τέλος στη ζωή του.

Αν και δεν υπάρχει μία αιτία που θα μπορούσε να καθοριστεί ως καθολική, η σημαντικότερη είναι η κατάθλιψη και τα αισθήματα απελπισίας. Άλλες εξίσου σημαντικές αιτίες είναι οι οικονομικές και συναισθηματικές δυσκολίες, η ανεργία, η μοναξιά, η ύπαρξη κάποιας ασθένειας, το δύσκολο οικογενειακό περιβάλλον. Είναι μία λυπηρή πραγματικότητα, αλλά στην Ελλάδα της ανεργίας και της κρίσης έχει ενθαρρύνει τις αυτοκτονίες, οι οποίες έχουν αυξηθεί.

Η αυτοκτονία είναι στην ουσία μία πράξη απελπισίας. Ο άνθρωπος που αυτοκτονεί, εκείνη τη στιγμή έχει πειστεί πως η κατάσταση την οποία βιώνει είναι απελπιστική και δεν υπάρχει περίπτωση να αλλάξει προς το καλύτερο. Η απόγνωση που αισθάνονται είναι τόσο μεγάλη, που αδυνατούν εκείνη τη στιγμή να πιστέψουν πως τα πράγματα στη ζωή πολλές φορές εξελίσσονται με τρόπο που ούτε καν δεν μπορούμε να φανταστούμε.

Ποιες είναι οι συμπεριφορές που προδίδουν τις αυτοκτονικές σκέψεις ενός ατόμου; Η αλήθεια είναι πως δεν υπάρχει μία συμπεριφορά που να προδίδει τις σκέψεις αυτοκτονίας ενός ατόμου αλλά και πάλι μπορεί ένα άτομο να παρουσιάζει τέτοια δείγματα συμπεριφοράς, αλλά να μην έχει αυτοκτονική επιθυμία. Συνήθως ο άνθρωπος ο οποίος σκέφτεται να δώσει τέλος στη ζωή του έχει έλλειψη ευχαρίστησης από πράγματα που παλαιότερα του έδιναν χαρά, παρουσιάζει προβλήματα επικοινωνίας στις σχέσεις με την οικογένεια και τους φίλους του, όπως και βιώνει αισθήματα αναξιότητας, ντροπής και ενοχής. Είναι συχνό δείγμα και η αλλαγή στις συνήθειές του (υπερβολικές ή ελάχιστες ώρες ύπνου). Υπάρχουν άτομο που εμφανίζουν μία περίεργη εμμονή με το θάνατο (μιλάνε διαρκώς ή γράφουν για εκείνον) ή εμφανίζουν την ανάγκη να τακτοποιήσουν προσωπικές υποθέσεις (μία διαθήκη).

Ποια πρέπει να είναι η δική μας στάση απέναντι σε έναν άνθρωπο που αισθανόμαστε ή μας δηλώνει πως σκοπεύει να αυτοκτονήσει;

Σε καμία περίπτωση δεν πρέπει να θεωρήσουμε πως το άτομο καταφεύγει επίτηδες σε μία τέτοια πράξη για να μας κατευθύνει συναισθηματικά. Είναι σημαντικό να ρωτήσουμε ευθέως τον άλλο άνθρωπο αν σκέφτεται όντως την αυτοκτονία. Όχι, δε θα του εμφυσήσουμε εμείς την προσφυγή σε αυτή όπως πιστεύεται ευρέως, αλλά θα του δώσουμε τη δυνατότητα να μιλήσει για όλα αυτά που τον απασχολούν.

Είναι εξαιρετικά σημαντικό να μην κατακρίνουμε ή να μην υποτιμάμε την κατάσταση του άλλου. Δεν μπορούμε να συγκρίνουμε κατά πόσο κάτι είναι άξιο για να πληγώνει κάποιον, κάτι που για εμάς είναι ασήμαντο, για τον άλλο μπορεί να είναι η ζωή του. Δεν έχει σημασία το πρόβλημα, αλλά ο πόνος που αισθάνεται ένας άνθρωπος εξαιτίας ενός προβλήματος. Σε καμία περίπτωση δεν πρέπει να δεσμευτείς ότι θα το κρατήσεις κρυφό ή δε θα ζητήσεις βοήθεια, διότι με αυτό τον τρόπο βάζεις μία ζωή σε μεγαλύτερο κίνδυνο. Είναι προτιμότερο να μη μου ξαναμιλήσει ένας φίλος παρά να το συνοδεύσω στην κηδεία του και να θρηνήσω το χαμό του. Αν και όταν περάσουν αυτές οι εμβόλιμες σκέψεις και το άτομο αποκτήσει ξανά διάθεση για ζωή, είναι πολύ πιθανό να μας ευχαριστεί που δε σωπάσαμε.

Η αυτοκτονία είναι μία παντοτινή πράξη σε προβλήματα προσωρινά. Κάθε εμπόδιο έρχεται αποκλειστικά και μόνο για το καλό μας και για αυτό ας μην αφήνουμε προσωρινές αποτυχίες ή θλίψεις να μας αποθαρρύνουν. Ας αναφέρω και το τηλέφωνο 1018(γραμμή παρέμβασης για την αυτοκτονία) που μπορεί κάποιος να χρησιμοποιήσει όταν αισθάνεται εντελώς μόνος και αβοήθητος.

Κλείνοντας, θα ήθελα να πω πως όλα θα πάνε καλά! Ας μην απογοητευόμαστε, η ζωή πάντοτε εξελίσσεται με τρόπο που δεν μπορούμε να φανταστούμε!


Τροφή για σκέψη κάθε Κυριακή πρωί!

* indicates required

Μαρία Σκαμπαρδώνη
Δημοσιογράφος. Η Ψυχολογία είναι ένα από τα αγαπημένα αντικείμενα μελέτης της διότι μελετά τα μύχια και τα άδυτα της ανθρώπινης ύπαρξης, μαζί με τη Φιλοσοφία. Η γραφή είναι για αυτή ένας τρόπος ζωής, ένα ξέσπασμα και μία φυγή από την κουραστική πραγματικότητα.